Turizm
Sözlüğü
Tanımlar-Kavramlar-Kısaltmalar
(İngilizce,
Fransızca, Almanca
karşılıklarıyla)
|
Y,Z
Y
Ekonomi sınıfı,
economy class.
Yabancı bağımsız tur
Foreign independent
tour
Yaklaşık yatırım maliyeti
Approximately
investment cost
Yalnız gidiş
Single
journey
yanlış gönderilen bagaj
ing: misrouted baggage, fra: bagage égaré alm: fehlgeleitetes Gepäck
yolcunun gitmekte olduğu uçak yerine farklı bir yere giden, bir başka uçağa yanlışlıkla yüklenen valiz.
Yap-işlet modeli
Build-operate
model
Yap-işlet-devret modeli
Build-operate-transfer
model
Yapımı devam eden tesis
Facility under
construction
Yardımcı Hizmet Tesisleri.
Auxilliary
service Facility
Yarı hazır karışım:
Promix
Yarım pansiyon
Demi pension
Yatak,
kahvaltı ile öğle veya akşam yemeklerindne birini içeren konaklama
tarifesi.
yaşam tarzı etüdü
ing: lifestyle study, fra: étude de train de vie alm: Untersuchung der Lebensart, f
kimlerin, ne amaçla seyahat ettiklerinin araştırıldığı etüd.
Yat:
(ing: yacht, fra: yacht, alm: Yacht)
Yat, gezi ve spor amacıyla
yararlanılan, taşıyacakları yolcu sayısı 36'yı geçmeyen, yük ve yolcu
gemisi niteliğinde olmayan, tonilato belgelerinde "ticari yat" veya "özel
yat" olarak belirtilen deniz aracıdır.
Yat çekek
yeri
Deniz üzerinde yapılaşma zorunluluğu olmayan ve yatlara
kışlama, karada muhafaza, bakım ve küçük onarım (tersane ve büyük onarım
tesisleri hariç) hizmetlerini verebilecek niteliklerle, Turizm
Bakanlığı'nca belirlenen tesis ve techizata sahip olan tesisleri ifade
eder.
Yat işletmeleri
Yat işletmeleri sahip oldukları
veya kiraladıkları yerli ve yabancı bayraklı yatları mürettebatlı veya
mürettebatsız olarak Yat Turizm Yönetmeliği çerçevesinde belirlenen
şartlarla gezi, eğlence ve spor amaçlı olarak kullanmaları için yatçıların
geçici kullanımına vererek faaliyet gösteren, Turizm Bakanlığı'nca
belgelendirilmiş tesisleri ifade eder.
Yat kayıt belgesi
Yatçıların gümrük, pasaport, sıhhi muamele, liman, yatçı,
mihmandar, eşya ve diğer beyanları ve bu beyanlara göre görevlilerce
yapılan giriş ve çıkış kayıt işlemlerini (transit log) kapsayan
belgedir.
yat-otel (yatel)
(ing: yacht hotel, fra: yacht hôtel, alm: Yachthotel)
yat yolcularının kısa sürede dinlenmesini sağlamak üzere deniz kıyısında inşa edilmiş sınırlı yatak kapasitesine sahip tesis.
Yat tipleri
Yatları başlıca üç grupta
toplamak mümkündür.
a) Yelkenli (rüzgar gücü ile seyreden, bunun
yanında acil durumlarda kullanılmak üzere motor da olan) yatlar.
b)
Motor gücüyle hareket eden motorlu yatlar.
c) Yelkenli ve motorlu
yatların özelliklerini taşıyan karma yatlar.
Yat Turizmi
Yönetmeliği
08.06.1983 tarih ve 83/6708 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararıyla kabul edilen ve 04.08.1983 tarih ve 18125 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan Yat Turizmi Yönetmeliği Yat turizmi, Yat limanı işletmeciliği
ve yat işletmeciliğinin yönlendirilmesi ve geliştirilmesi için gerekli
düzenlemelerin yapılması ile işletmecilerin, kamu görevlilerinin ve
yatçıların uyacakları kuralları belirler.
Yatçılık
Bölgesi
Yatçılık bölgesi deyimi, yat turizmi potansiyeline
sahip bölgeleri ifade eder. Türkiye'de, Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik
Bölgeleri Kanunu uyarınca belirlenmiş ve belirlenecek olan askeri yasak
bölgeler ile Genelkurmay Başkanlığı'nca yat turizmi yapılması sakıncalı
görülen bölgeler dışında ülke sahillerinin tamamı (2565 sayılı kanunun
geçici 1. Maddesi hükmü saklı kalmak kaydıyla).yatçılık bölgesi olarak
ilan edilmiştir.
Yatak doluş oranı
Bir otelin müşterilere
satışa çıkartılan odalarının önemli bir kısmı çift yataklı odalardan
müteşekkil olabilir. Böyle bir durumda otelin doluş oranını yataklar
üzerinden hesaplamak daha yararlıdır. Yatak Doluş Oranı =Müşteri
sayısı/ Yatak Sayısı
Yatak ve kahvaltı
Bed and
breakfast (B/B)
Yatak ve standart kahvaltı kahvaltı dahil
fiyat
Yatay Bütünleşme
Turizm endüstrisinde arzı
oluşturan ve aynı iş kolunda faaliyet gösteren işletmelerin kendi
aralarında meydana getirdikleri birliklerdir. Yatay bütünleşme turistik
ürünü oluşturan ulaştırma şirketleri, konaklama tesisleri, tur
operatörleri, seyahat acentaları ve hatta ülkeler arasında da
gerçekleşebilir..
Yatırım
Investment
Yatırım
izni
Investments allowance
Yatırım
projesi
Investment project
Yatırım
süreci
Investment process
Yatırım zaman
tablosu
Investment time
table
Yatırımcı
Investor
Yatırım Finansman
Fonu
Investment Finance Fund
Kurumların yatırım
harcamalarını karşılamak üzere ayırdıkları meblağlar üzerinden Kurumlar
Vergisi ertelemelerinden yararlanmalarını sağlayan bir teşvik tedbiridir.
Finansman fonunundan yatırım indiriminden yararlanan firmalar
faydalanabilirler.Söz konusu tedbir 5422 Sayılı Kurumlar Vergisi
Kanunu'nda öngörülmüştür.
Yatırım teşvik
belgesi
Investment incentive certificate
Yatırımları ve
Döviz kazandırıcı İşlemleri Teşvik Tebliği (93/4000 Sayılı)
Decree
for the Encouragement of İnvestments and foreign Currency
Earning
Yayınlanmış fiyat
Marked
rate.
yaz tarifesi
ing: summer schedule, fra: tarif estival alm: Sommerfahrplan
yaz süresince geçerli olan tarife.
Yazlıkçı
ing: summer house vacationist, fra: estivant alm: Sommerhaus- Urlauber
tatilini yazlıkta geçiren kimse.
yedek aşçı
ing: assistant chef, fra: cuisinier tournant alm: Hilfskoch
izinde, hastalıkta, tatil günlerinde birim şefleri ya da bir aşçı olmadığı zaman onların yerine çalışan aşçı.
yeme-içme-eğlence sektörü
ing: refreshments and entertainment , fra: secteur restauration-loisirs alm: Restaurations- und Unterhaltung
yeme- içme, eğlence ihtiyacını karşılayan kuruluşlar kesimi.
Yeme-içme faaliyeti
Board activity
yemek servis endüstrisi
ing: catering industry, fra: industrie de la restauration co, alm: Catering- Industrie, f
sipariş üzerine toplu olarak yemek hazırlayıp dağıtım ve servisini konu alan iş ve bu konuda çalışan işletmelerin tümü.
yemek tarifi
ing: recipe, fra: recette alm: Kochrezept
bir yemek türünün hazırlanması için malzemeleri, miktarlarını ve bu malzemelerin karışım sıralarını belirleyen metod.
Yemek
Kartı
Oda satışlarının pansiyon dahil şeklinde yapıldığı
durumlarda, müşterinin restoranlardan yiyeceğini (pansiyonunu) alabilmesi
amacıyla kullanılan bir belgedir. Giriş yapan müşteriye kahvaltı, öğla,
akşam yemeklerinden hangisini alacak ise o bölümler boş olarak verilir.
Müşterinin yemek almayacağı öğünler ise iptal edilir. Müşteri bu belge ile
restorana gider ve yemeğini alır.
yeniden teyit
ing: reconfirmation, fra: reconfirmation alm: Rückbestätigung, f
bir rezervasyonun kullanılacağının yeniden teyidi.
Yer ayırtma rezervasyon
Reservation, booking
Yer hizmetleri
Ground
operations
Yer hizmetleri operatörü
Ground
operator
Yerel incoming acentası >
Transfer
agent
Yerel tur operatörü
Local tour
operator
Yerli turist
Domestic tourist
Bir ülke
içinde gerçekleşen turizm hareketine katılan o ülke
vatandaşları.
YK
Yatak kahvaltı
Bed and
breakfast
yer bileti
ing: seat reservation ticket, fra: coupon de siège alm: Platzkarte, f
taşıt aracında oturulacak yeri belirleyen ve asıl biletle beraber geçerli olan bilet.
yer görevlisi
ing: usher, fra: ouvreuse alm: Platzanweiser
tiyatro, sinema veya düğünlerde yer gösteren görevli.
yer hizmetleri
ing: ground handling, fra: services au sol alm: touristische Dienstleistungen a
bir turiste veya turist grubuna, gezmek için seçtiği yere ulaştıktan sonra verilen servisin tümü.
yer hizmetleri binası
ing: ground handling building, fra: aérogare alm: touristisches Dienstleistungsge
turist veya turist grubu ile ilgili hizmetlerin verildiği bina.
yer operatörü
ing: ground operator, fra: opérateur de terrain alm: Bodenoperateur
turizm merkezinde ulaşım, transfer, yerel gezi sağlayan hizmet sunucu.
yere inme
ing: landing, fra: atterissage alm: Landung, f
uçağın piste inmesi.
yerel el sanatı
ing: local handicraft, fra: artisanat local alm: lokales Kunsthandwerk
belirli bir yöreye özgü el sanatı türü.
yerinde bilgilendirme
ing: on-site information, fra: interprétation alm: Information an Ort und Stelle,
turizmin olumsuz sosyokültürel etkilerini azaltmak üzere ziyaret merkezinde yapılan tanıtım.
yerli seyahat acentası
ing: domestic travel agency, fra: agence de voyages nationale alm: einheimisches Reisebüro
yurtiçi seyahat acentası.
yerli turist
ing: domestic tourist, fra: touriste national alm: einheimischer Tourist
ikametgâhının bulunduğu ülke sınırları içinde asıl ikametgâhı dışındaki bir yere, para karşılığı bir iş yapmaksızın ve bir yıldan kısa süreli seyahat eden kişi.
yerli ürün paketi
ing: domestic package tour, fra: produit touristique national alm: inländisches Tourismusprodukt,
aynı tur programı kapsamında farklı turizm türlerine yer veren ülkesel ya da yöresel tur.
yeşil alan
ing: green area, fra: espace vert alm: Grünzone, f
bir imar plânında park, bahçe, orman gibi bitkilerin yetişmesi ve insanların gezi, dinlenme, temiz hava alma ihtiyaçlarının karşılanması için ayrılan alan.
yıl boyu turizm
ing: yearlong tourism, fra: tourisme permanent alm: ganzjähriger Tourismus
yılın on iki ayına yayılan turizm faaliyetleri.
Yıldız
ing: star, fra: étoile alm: Stern
belgeli konaklama tesislerinde kategori ve kaliteyi gösteren işaret.
yılın en çok trafiği olan ayı
ing: peak month, fra: mois de pointe alm: verkehrsreichster Monat des Jah
turist trafiğinin en yoğun olduğu ay.
yiyecek - içecek
ing: food and beverage, fra: produits alimentaires alm: Verpflegung, f
yemeye ve içmeye elverişli olan her şey.
yiyecek -içecek tesisi
ing: refreshments facility, fra: établissement de restauration, , alm: Restaurationseinrichtung, f
yeme içme ihtiyacını karşılayan kuruluş.
yiyecek- içecek sektörü
ing: food and beverage sector, fra: restauration alm: Lebensmittel-und Getränkesektor
kişilerin beslenme ihtiyaçlarının karşılanmasına dönük faaliyetlerde bulunan değişik tür ve yapıdaki işletmelerin tamamı.
yoğun kullanım zamanı
ing: peak use period, fra: période de pointe alm: Höchstleistungsperiode, f
olanakların günün, haftanın ya da mevsimin en fazla kullanıldığı zamanı.
yoğun turist akını
ing: tourist influx, fra: affluence touristique alm: hoher Touristenzufluß
bir ülkeye belli bir zaman kesitinde, sayısal olarak normal girişlerin çok üzerinde olan turist girişi.
Yolcu
Passenger
Yolcu konşimentosu
Passenger manifest
Yolculuk
Journey
Yönetici.
Manager
Yönetim
Management
Yükleme faktörü
Load factor
Uçağın
doluluk oranı
Yüzer Ev
Genellikle motorsuz olup daha
ziyade nehir, göl ve bazen de deniz kenarına bağlı olarak inşa edilen ve
normal bir evin tüm kolaylıklarına sahip olan bir konaklama türüdür. Bu
tür konaklama tesisleri özellikle İsviçre, Macarietan ve Çek
Cumhuriyet'nde yaygın bir şekilde kullanılmaktadır.
yöresel tanıtım
ing: local information, fra: promotion locale alm: ortsbezogene Bekanntmachung, f
yöre ile ilgili tanıtım.
yüksek kalite düzeyi
ing: benchmark, fra: haute qualité de production alm: qualitativ hohes Niveau
müşteri talebine uygun olarak yüksek kaliteli üretim düzeyi.
yüksek sezon
ing: high season, peak season, fra: haute saison alm: Hochsaison, f
turist trafiğinin en yoğun, fiyatların en yüksek olduğu zaman.
yüksek yoğunluk
ing: peak density, fra: fréquentation maximale alm: hohe Übernachtungsdichte, f
yoğun dönemde konaklama yapan kişilerin sayısal yoğunluğu.
yumuşak turizm
ing: soft tourism, fra: tourisme doux alm: Sanfter Tourismus
doğayla birleşebilen turizm.
yunus simgesi
ing: dolphin symbol, fra: label de dauphin alm: Delphinsymbol
çevreye duyarlı yatlara verilen belge ve plâketteki sembol.
yurt içi tur
ing: domestic tour, fra: circuit touristique intérieur, , alm: Inlandreise, f
bir noktadan başlayıp aynı noktaya dönebilen, bir programa bağlı, bir ya da fazla gecelemeyi içine alan, taşıma ve konaklama tesislerinin standartları önceden belirtilen organizasyon.
yüzer lokanta
ing: floating restaurant, fra: restaurant flottant alm: schwimmendes Restaurant
Türk karasularında veya limanlarında turizm amaçlı olarak yeme-içme hizmeti verebilecek nitelikteki, kendiliğinden hareket etme kabiliyetine sahip veya bir römorkör vasıtasıyla çekilen, denize elverişlilik belgesi bulunan deniz aracı.
yüzer otel
ing: floating hotel, fra: hôtel flottant alm: schwimmendes Hotel
Türk karasularında veya limanlarında turizm amaçlı olarak konaklama hizmeti verebilecek nitelikteki, kendiliğinden hareket etme kabiliyetine sahip veya bir römorkör vasıtasıyla çekilen, denize elverişlilik belgesi olan deniz aracı.
yüzer tesis
ing: floating establishment, fra: établissement flottant alm: schwimmende Anlage, f
bir ülkenin karasularında veya limanlarında turizm amaçlı olarak konaklama ve/veya yeme- içme hizmeti verebilecek nitelikteki kendiliğinden hareket etme yeteneğine sahip veya bir römorkör vasıtasıyla çekilen deniz aracı.
yüzme havuzu
ing: swimming pool, fra: piscine alm: Schwimmbad
spor, sağlık ve eğlence amacıyla kullanılan yüzme mahalli.
Z
Ziyaretçi:
Devamlı
ikamet etttiği ülkeden, başka bir ülkeyi gelir elde etmek amacı dışında
herhangi bir nedenle ziyaret eden kisi. Bu tanım iki kategorideki
ziyaretçiyi kapsamaktadır:
- Turistler.
- Eksürsiyonsitler.
|
|