17.03.2007

Toros dağlarının yörükleri ‘Taş ve Maden Ocakları’na karşı topyekün mücadele sürdürüyor. Birçok belde ve köyde dernek kuruldu, orman içinde gözetleme merkezleri oluşturuldu. Köylüler sırayla nöbet tutuyor.

Antalya’daki “Taş Ocaklarına Hayır” mitinginde Toros Dağları’nın köylüleri; Kadın-erkek, çoluk-çocuk şehre inip meydanı doldurdu.

Bir doğa harikası olan Kurşunlu Şelalesi’ni besleyen yeraltı su havzası üzerinde Ekinci Nakliyat firmasınca başlatılan “Mıcır” madeni arama çalışmaları için ilk adımda 3 bin genç çam ağacı kesildiğini öğrendik. Orman Müdürlüğü’ne göre bu alanın “Orman vasfını yitirdiği”ni öğrenince çok şaşırdık. Kurşunlu, Güloluk ve Yeşil Karaman köylerini kapsayan ‘Mıcır’ madeni ocağını takibe alan köylüler Bayram Karagöz’ün başkanlığında bir de dernek kurmuşlar ‘Sonuna kadar mücadele’ kararı almışlar.

“Ormanımızı ve Kurşunlu Şelale havzasını kurtarmak için dernek kurduk.” dedi Başkan Karagöz. Tüm alanı gören bir merkeze kara çadırı kurmuşlar ve gece-gündüz gözetleme görevi yapıyorlar. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın Antalya ziyaretinde, taş veya maden ocaklarının doğaya ve köylerine verdiği, vereceği zararları anlatan bir yazıyı sunmuşlardı. Ancak bu yazının hiç dikkate alınmadığını düşünüyor Dernek Başkanı Bayram Karagöz.

GENÇ ORMAN

Gözetleme alanına ulaştığımızda Kurşunlu, Güloluk, Yeşil Karaman Köyleri Güzelleştirme ve Dayanışma Kültür Derneği’nin Başkanı Karagöz, yardımcısı Mehmet Menet, üyeler Musa Parmak, Mehmet Ekinci, Nevzat Kaplan, Ali Karagöz ve Ali Menet ile karşılaştık. 5 yaşındaki Ramazan Onur Kaplan okuma yazma bilmiyor ama elinden bırakmadığı ve üzerinde “Dünyaca ünlü Kurşunlu Şelalesi’ni Koruyalım” yazan dövizi iyi ezberlemiş.

Başkan Yardımcısı Mehmet Menet 76 yaşında. Delikanlara taş çıkartacak gibi bir o tarafa, bir diğer tarafa koşturuyor, kesilen ağaçları gösteriyor “Bak, bak görüyor musun, bu taraftaki ağaçlar 30-33 yaşlarındaydı. Hele burayı görüyor musun, bak kamyonla taşıyorlar gepegenç ağaçları. Bunlar daha 18 yıllıktı. Dikildikleri günü hatırlarım ben.”

SU KAÇAR

Başkan Karagöz durumun vehametini özetledi: “Galeri açacaklar. Bu ne demek biliyor musun, yerin altında dinamit patlatacaklar. Bunun da iznini almışlar. Eğer galeri patlatması yaparlarsa toprak gevşeyecek ve su daha derine kaçacak. Kurşunlu Şelalesi’ni besleyen sular da bitecek, üç köyün suyu yok olacak, taban suyu düşeceği için de tarım bitecek.”

Ali Menet, yakındaki zeytinlik alanın sahibi. Bölgede 7 binden fazla zeytin ağacının bulunduğunu anlattı ve ocaktan çıkacak tozun bitkileri olumsuz etkileyeceğini verimin düşeceğini söyledi.

MICIR MADEN OLMUŞ

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü’nce verilen 2. Grup (Doğaltaş-Mermer) İşletme Ruhsatı’nı hep beraber inceledik. 90,5 hektarlık alan yani 905 dönümde çıkartılmasına izin verilen maden cinsi olarak Konglomera (Mıcır) denilmiş. “Bildiğimiz mıcır mı” dedim köylüler, “Evet bildiğimiz mıcır. Allahın mıcırı. Bunun tozu dumanı insanı öldürmeye, doğayı katletmeye yeter.” dediler.

Ruhsatta ayrıca, Antalya’daki 11 kurumdan alınmış onaylara bakınca söz konusu yetkili yerel idare sorumlularının “ÇED raporu gerekmemektedir,” diyerek imza koydukları görülüyor. Hatta Orman Müdürlüğünün yazısına göre bu alan “Orman” vasfını yitirmiş. Bunu görünce şaşkınlığımız iyice arttı. Üzerinde bildiğimiz 10-15, hatta 20 metre boyunda çam ağaçları var ve orman vasfını yitirdiğine imza atılmış.

Alanya ile Muğla arasında toplam 1627 maden ve taş ocağı ruhsatı verilmiş ve bunların çoğunluğu işletme halinde.

DAĞLAR DELİK DEŞİK

Karaöz’den Döşemealtı köylerine, Ekşili’ye geçen 10 kilometrelik dağ yolundan ağır ağır ilerledik. Karşımızda, küçük bir levhada “Agrega Ocağı” yazıyor. Ekşili’yi Ahırtaş’a bağlayan dağ yolunda ‘Dibağlar’ mevkiinde parsel düzenlemesi yapılan bir yamaçta arazi sahibi Feyzullah Kalay ile sohbet ettik. Maden ocağını sorduk “Beyaz Kum’un çıktığı yer” dedi “Az ilerde harıl harıl çalışıyor. Onun için çok kamyon trafiği var burada dikkat edin” diye tavsiyede bulundu. Gerçekten de 15 dakika içinde 8-10 kadar TIR geçti.

Ahırtaşlı inşaat ustaları Hüseyin Tunç ve Şevket Kaya, araziyi taş duvar ile çeviriyordu. Feyzullah Kalay “Burayı villa yapmak için isteyenler var, satacağım. Antalya’dan kaçanlar buralara geliyor artık. Havası suyu farklı buraların.” dedi. Dönümüne 25 bin Lira istiyor. İmar yok ama “geçecek” diyor Kalay.

KÖY YOLU

Ekşili’nin okul sorunu olduğunu maden ocağı sahiplerinin bir lise binası yaptırma sözü verdiğini anımsattı. Birkaç kilometre ileride de tepenin üst sınırında oyulmuş bir dağ ile karşılaştık. ‘Köy yolu’ tabelası olmasa ocağın içine girecek araçlar.

Birkaç fotoğraf çekip Ahırtaş’a geçtik. Biraz sonra ocağın yetkilisi Maden Mühendisi Erman Duran geldi. “Şikayet filan mı var da acaba buralara geldiniz” diye sordu. Şikayet bir değil ki, çoook. Çıkardıkları madeni merak ettiğimi söyledim, “Dolamit” dedi. Formülünü de yazdırdı: “CaCO3MgO2”

ÇED RAPORU ŞART

Boya sanayiinde katkı maddesi olarak kullanılıyormuş, inşaat sektöründe çok kullanılıyormuş. Maden Mühendisi Duran, birçok köydeki bu tür ocaklara karşı tepkilerin yerinde olduğunu savundu ve “Ama” diyerek devam etti: “Ülkeye maden de lazım elbette. Ama çevreye en az zarar vermek hedeflenmeli.”

“Galeri açmak zararlı mı” diye sordum. Duran yanıtladı: “Zararlıdır tabii bir kere yeraltı suları bulanır ve kaçar. Olumsuz etkilenir yani. Onun için ÇED raporu şarttır maden ve taş ocağı açmak için. Açılamaz yani. Bir de tarım alanlarına yakın yerlerde eğer ocak izni verilmişse onun altında birşey vardır, araştırın. Biz yolu sürekli suluyoruz toz etrafa yayılmasın diye. Ama yine de tam olarak etrafa zarar yok diyemeyiz.”

Bülent Ecevit'in Turizm Forumu'nda yayımlanan yazıları